Αρχική Σελίδα Σαρακατσαναίοι ή σαρακατσάνοι

Σαρακατσαναίοι ή σαρακατσάνοι

 

Καταγωγή

Κοιτίδα των Σαρακατσάνων θεωρείται η ευρύτερη περιοχή των Αγράφων μέχρι την Αιτωλοακαρνανία. Δε γνωρίζουμε πότε εμφανίστηκαν ως ξεχωριστή κοινωνική ομάδα, αλλά αν λάβουμε υπόψη τα ξεχωριστά ήθη, έθιμα και τα πλούσια πολιτιστικά τους στοιχεία, τα οποία προϋποθέτουν αρκετούς αιώνες για να διαμορφωθούν, συμπεραίνουμε ότι η καταγωγή των σαρακατσαναίων χάνεται στους αιώνες της ελληνικής Ιστορίας.  Κατά την εποχή του Αλή-πασα και μετά, ίσως και λίγο πριν, άρχισαν να εξαπλώνονται, σύμφωνα πάντα με τις ανάγκες των αιγοπροβάτων, σε όλη σχεδόν τη σημερινή ηπειρωτική Ελλάδα, μερικοί και στην Εύβοια, αλλά και αρκετοί στη σημερινή Βουλγαρία, στα Σκόπια, ακόμη και στη Μικρά Ασία. Η γλώσσα των σαρακατσαναίων, αμιγώς ελληνική, τα πολιτιστικά τους στοιχεία και οι ενδογαμικές τους σχέσεις(σαρακατσάνος με σαρακατσάνα) συνέβαλαν στο να θεωρούνται οι σαρακατσαναίοι ως οι πλέον αμιγείς Έλληνες.

Προέλευση του ονόματος

Ως προς την ονομασία των Σαρακατσάνων υπάρχουν διάφορες θεωρίες. Σύμφωνα με την επικρατέστερη από αυτές, το όνομα Σαρακατσάνος έχει τουρκική προέλευση και είναι σύνθετη λέξη αποτελούμενη από το kara (καρά) που σημαίνει μαύρος, μαυροντυμένος, και το kacan (κατσάν) που σημαίνει φυγάς, μετακινούμενος, ανυπότακτος. Έτσι από το Karakacan (Καρακατσάν) προήλθε με παραφθορά η λέξη σαρακατσάνος.

Ασχολίες

Οι Σαρακατσαναίοι ασχολούνταν αποκλειστικά με την κτηνοτροφία, κυρίως προβάτων και κατά δεύτερο λόγο αιγών. Ζούσαν ως νομάδες, μετακινούμενοι το καλοκαίρι στα βουνά και το χειμώνα στα χειμαδιά, συχνά όχι στα ίδια, και σύμφωνα με τις ανάγκες των αιγοπροβάτων. Ήταν οργανωμένοι σε μικρές ομάδες, αποτελούμενες κυρίως από συγγενικές οικογένειες, τα λεγόμενα τσελιγκάτα, με επικεφαλής τον τσέλιγκα, ο οποίος κατά κανόνα ήταν ένας από τους ηλικιωμένους και ικανός για τις ανάγκες της διοίκησης και των δημοσίων σχέσεων του τσελιγκάτου.

Η ανωτέρω οργάνωση άρχισε να χαλαρώνει μετά τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο και να διαλύεται μετά το δεύτερο, οπότε άρχισε και η αλλαγή του τρόπου ζωής των σαρακατσαναίων, ενταγμένων πλέον στην ευρύτερη ελληνική κοινωνία.

Στάνη

Ήταν το μέρος στο οποίο έμεναν οι οικογένειες και συγκεντρώνονταν τα κοπάδια, με τις απαραίτητες εγκαταστάσεις για τις ανάγκες αυτών, ήτοι: Κονάκια για τις οικογένειες, γρέκια για τα αιγοπρόβατα, στρούγκες για άρμεγμα, οβορός για τα μεγάλα ζώα, μπατζαριό(τυροκομείο), αλλά και μικρότερες καλύβες, όπως για το δάσκαλο, όταν λειτουργούσε υποτυπώδες σχολείο, για τον τζομπάνο, για τον αργαλειό ή και μικρότερα μαντριά για τα αρνιά, για τα κατσίκια κλπ.

 
Online
Έχουμε 11 επισκέπτες συνδεδεμένους
mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterΣήμερα21
mod_vvisit_counterΧτες12
mod_vvisit_counterΑυτη τη βδομάδα76
mod_vvisit_counterΑυτό το μήνα247

Ιαν 17, 2018